چهارشنبه، ۳۱ خرداد ۱۳۹۶ - ۱۳:۳۳
کوثر آوینیکوثر آوینی

دروغ‌های حقیقی (۴): ۱۳ دلیل برای...

راه رفتن مرد مرده

فیلم کری را دیده‌اید؟ نسخه‌ی کلاسیک ساخت دی‌پالما یا آن بازسازی ناامیدکننده‌ای که سه چهار سال پیش اکران شد؟ یادتان هست چطور در آن فیلم آزارهای هم‌کلاسی‌های کری او را به مرز جنون می‌رساند و نیروهای شیطانی‌اش را بیدار می‌کند؟ خب، ۱۳ دلیل برای... (13Reasons Why) چنان تصویر هولناکی از فضا و اتفاقات مدرسه و آزارهای بچه‌های دبیرستانی می‌سازد که فیلم کری و تمام وقایع‌اش دربرابر آن یک شوخی بی‌مزه به‌نظر می‌رسد. بی‌مزه و البته غیرواقعی، چون مینی‌سریال ۱۳ دلیل برای... اصلا برای این ساخته شده که تماشاگران بزرگ‌سالش را با ابعاد وخیم و نتایج آزارهای سایبری روبه‌رو کند که امروزه در دبیرستان‌های تمام دنیا جریان دارد. چیزی که پیش از فراگیر شدن فیس‌بوک و اینستاگرام و تلفن‌های هوشمند اصلا وجود نداشته است.

خب، راستش راهی وجود ندارد که بشود درباره‌ی این سریال نوشت بدون آن‌که به خط داستانی اصلی آن، یعنی همان چیزی که در قسمت اول افشا می‌شود، اشاره کرد: ۱۳ دلیل برای... درباره‌ی هانا، دختر نوجوانی است که در پی آزارواذیت‌های هم‌کلاسی‌هایش، خودکشی می‌کند و ترتیبی می‌دهد که پس از خودکشی‌اش، به شکل پیچیده‌ای از همه‌ی کسانی‌ که در حق‌اش بدی کردند، انتقام بگیرد. وقایعی که هانا را به مرز فروپاشی می‌کشاند، هر کدام یکی از قسمت‌های سریال را به خود اختصاص می‌دهد. اتفاقاتی که تک‌تک و در جای خود باورپذیر و تأثیرگذارند و نتیجه‌ی گفت‌وگوی جي آشر، نویسنده‌ی رمان منبع با چندین دختر جوان. حضور یک قهرمان نوجوان زیبا و سمپاتیک، اما مرده در تمام طول سریال از یک سو دردناکی هر کدام از این اتفاقات را عمیق‌تر می‌کند و از سوی دیگر، کاری می‌کند که تماشاگر نتواند چشم از تلویزیون بردارد و بخواهد در سریع‌ترین زمان ممکن، به عمق فاجعه پی ببرد. احساسی که به شکل کاملا غیرمنطقی، در شخصیت کِلی، پسر اصلی داستان وجود ندارد.

درحقیقت اگر شما هم مثل من از آن‌دسته تماشاگرهایی باشید که قسمت‌های یک سریال را با رعایت فاصله‌ی زمانی معقول تماشا نمی‌کنند، در رویارویی با وجوهی از سریال (که ذکرش داستان را فاش می‌کند) و ۱۳ دلیلی که به خودکشی هانا انجامیده، توجه‌تان به کمی اغراق و در موارد متعددی هم عدم تناسب بین اتفاق اصلی و واکنش هانا جلب می‌شود. که این مشکل آخر نتیجه‌ی منسجم نبودن نوع پرداخت شخصیت هانا است که گاهی بسیار قوی و سرسخت و بی‌تفاوت به‌نظر می‌رسد و گاهی بیش از اندازه مظلوم و آسیب‌پذیر. بخشی از این ناهماهنگی بدون شک به این دلیل است که اتفاقاتی که در رمان توصیف می‌شوند، به عبارت دیگر همه‌ی دلایل هانا برای رسیدن به آخر خط، در کمتر از سیصد صفحه گنجانده شده و مخاطب فرصت تمرکز روی تک‌تک آنها یا واکنش هانا به آنها را پیدا نمی‌کند، اما در اقتباس حدودا دوازده ساعته از این داستان، نه‌تنها همه‌ی اتفاقات با تعلل و سرفرصت روایت می‌شوند، بلکه به بسیاری از آنها رجوع چندباره هم می‌شود.

اما از اینها که بگذریم، ۱۳ دلیل برای... هم از بسیاری جهات به آن دسته سریال‌هایی می‌پیوندد که در نوع ساخت و رویکرد، جدیت و سخت‌گیری فیلم‌های سینمایی را دارند. بازیگران سریال البته برخلاف نیک یا دروغ‌های بزرگ کوچک همه تلویزیونی‌اند اما سطح بازی‌ها و انتخاب بازیگرها فوق‌العاده است. تغییراتی که فیلمنامه نسبت به رمان داشته (نظیر اضافه شدن ماجراهای حقوقی و پررنگ شدن نقش تونی و تلاش کلی برای انتقام گرفتن از کسانی که هانا را آزار داده‌اند) به‌خوبی به چندلایه شدن داستان و تعلیق بیشتر کمک می‌کند. حضور تام مک‌کارتی (نویسنده‌ی فیلمنامه و کارگردان اسپات‌لایت) در مقام یکی از تهیه‌کننده‌های اجرایی و سازنده‌ی دو قسمت اول بی‌شک در رسیدن سریال به این سطح کیفی تأثیر داشته است. مک‌کارتی، سلنا گومز و همه‌ی دیگر تهیه‌کننده‌های اجرایی سریال، روی این نکته تأکید کرده‌اند که هدف اصلی‌شان از ساخت ۱۳ دلیل برای... آگاه کردن جامعه و مادر و پدرها نسبت به وضعیت روانی ناپایدار نوجوان‌ها و خطرهای آزار سایبری بوده است. اما بسیاری از روان‌شناس‌های مدارس و معلم‌ها تأثیر روانی سریال را کاملا عکس هدف ساخته شدن‌اش دانسته‌اند و دلیل آن هم کاملا مشخص و قابل‌درک است: همه‌ی ما در دوران نوجوانی یا حتی جوانی با وسوسه‌ی خودکشی فقط به قصد انتقام گرفتن از بقیه مواجه شده‌ایم. سریال ۱۳ دلیل برای... به بهترین شکل نشان می‌دهد که این انگیزه‌ی ابلهانه در عمل تا چه حد ترسناکی می‌تواند به واقعیت تبدیل شود و خودکشی به‌عنوان بهترین راه انتقام جا می‌افتد.

۱۳ دلیل برای... اوایل بهار ۲۰۱۳ در سیزده قسمت پخش شد. در پی استقبال از سریال، به‌تازگی فیلمبرداری فصل دوم آن شروع شده است.

2017-06-21 13:33:23 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
چهارشنبه ۲۸ تير ۱۳۹۶
کوثر آوینیکوثر آوینی

دروغ‌های حقیقی (۸): بازی تاج و تخت

جنگ دنیاها

2017-07-19 12:21:03 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
سه شنبه ۲۷ تير ۱۳۹۶
علی مصلح حیدرزادهعلی مصلح حیدرزاده

انتقاد از تضعیف جایگاه فیلم‌های جدی + وعده سختگیری بیشتر

دلواپسی‌های متناقض داروغه سینما

2017-07-18 20:50:08 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
شنبه ۲۴ تير ۱۳۹۶
جلال سمیعیجلال سمیعی

آخ سینما (دوره سوم) شماره نوزدهم

نظارت، برای تو قشنگه پشت شیشه

2017-07-15 12:47:03 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
چهارشنبه ۲۱ تير ۱۳۹۶
کوثر آوینیکوثر آوینی

دروغ‌های حقیقی (7): دانتون ابی

جذابیت آشکار بورژوازی

2017-07-12 06:14:13 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
يكشنبه ۱۸ تير ۱۳۹۶
جلال سمیعیجلال سمیعی

آخ سینما (دوره سوم) شماره هجدهم

تایید قصور پزشکی [فرانسه] موجود است!

2017-07-09 10:28:19 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
پنجشنبه ۱۵ تير ۱۳۹۶
کوثر آوینیکوثر آوینی

دروغ‌های حقیقی (۶): تئوری بیگ‌بنگ

همسایه‌های ناجور

2017-07-06 06:37:27 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
دوشنبه ۱۲ تير ۱۳۹۶
کریم نیکونظرکریم نیکونظر

درباره‌ «رگ خواب» حمید نعمت‌الله

میعاد در لجن!

2017-07-03 07:22:34 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
يكشنبه ۱۱ تير ۱۳۹۶
جلال سمیعیجلال سمیعی

آخ سینما (دوره سوم) شماره هفدهم

کلاه‌قرمزی به مرز هشدار رسید!

2017-07-02 13:46:09 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
چهارشنبه ۷ تير ۱۳۹۶
کوثر آوینیکوثر آوینی

دروغ‌های حقیقی (۵): بی‌زمان

در جست‌وجوی زمان و مکان و مشاهیر از دست‌رفته

2017-06-28 12:38:24 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
شنبه ۳ تير ۱۳۹۶
جلال سمیعیجلال سمیعی

آخ سینما (دوره سوم) شماره شانزدهم

ورشکسته به تفسیر!

2017-06-24 13:36:44 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
پنجشنبه ۱ تير ۱۳۹۶
علی مصلح حیدرزادهعلی مصلح حیدرزاده

به یاد عباس کیارستمی در سالروز تولدش

فناناپذیرها هم می‌روند

2017-06-22 17:55:30 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
شنبه ۲۷ خرداد ۱۳۹۶
جلال سمیعیجلال سمیعی

آخ سینما (دوره سوم) شماره پانزدهم

تو فقط افشا کن بهناز!

2017-06-17 08:40:50 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
چهارشنبه ۲۴ خرداد ۱۳۹۶
کوثر آوینیکوثر آوینی

دروغ‌های حقیقی (۳): دروغ‌های بزرگ کوچک

دنیای دیوانه‌ی دیوانه‌ی دیوانه

2017-06-14 13:00:43 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
شنبه ۲۰ خرداد ۱۳۹۶
جلال سمیعیجلال سمیعی

آخ سینما (دوره سوم) شماره چهاردهم

حقیقت فقط نزد صداوسیما «می‌باشد»

2017-06-10 13:52:51 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
چهارشنبه ۱۷ خرداد ۱۳۹۶
کوثر آوینیکوثر آوینی

دروغ‌های حقیقی (۲): «نیک»

دنیای قشنگ نو!

2017-06-07 11:52:26 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
شنبه ۱۳ خرداد ۱۳۹۶
جلال سمیعیجلال سمیعی

آخ سینما (دوره سوم) شماره سیزدهم

احتمال تکذیب درگذشت کیارستمی

2017-06-03 11:08:41 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
پنجشنبه ۱۱ خرداد ۱۳۹۶
کوثر آوینیکوثر آوینی

دروغ‌های حقیقی (1): «آمریکایی‌ها»

نشانی از شر

2017-06-01 06:21:35 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
شنبه ۶ خرداد ۱۳۹۶
جلال سمیعیجلال سمیعی

آخ سینما (دوره سوم) شماره دوازدهم

فروش ویژه مرغ و برنج و مجوز

2017-05-27 13:45:11 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
شنبه ۳۰ ارديبهشت ۱۳۹۶
جلال سمیعیجلال سمیعی

آخ سینما (دوره سوم) شماره یازدهم

محبوب ناگهان مجاز و صف‌های دراز

2017-05-20 16:00:29 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
شنبه ۲۳ ارديبهشت ۱۳۹۶
جلال سمیعیجلال سمیعی

آخ سینما (دوره سوم) شماره دهم

اعلام بی‌خبری هنرمندان عزیز از وقایع کشور

2017-05-13 10:13:32 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید