چهارشنبه، ۴ مرداد ۱۳۹۶ - ۱۳:۴۳
کوثر آوینیکوثر آوینی

دروغ‌های حقیقی (۹): فارگو، فصل سوم

معصومیت از دست رفته

 فصل سوم فارگو شروع فوق‌العاده‌ای دارد: در سال ۱۹۸۸، در برلین شرقی، مردی میان‌سال به‌نام جیکوب را به دفتر یک افسر نظامی می‌برند تا به او بگوید که نامش نه جیکوب، بلکه یوری است. یوری ۲۱ ساله که متهم به کشتن دوست‌دخترش است. جیکوب اعتراض می‌کند که نامش یوری نیست و از قیافه‌اش هم معلوم است که جوانی ۲۱ساله نیست، دوست‌دختری هم ندارد بلکه با همسرش زندگی می‌کند که زنده است و سرحال. افسر نظامی جواب می‌دهد که «اگر حرف تو درست باشد، یعنی حکومت دارد اشتباه می‌کند... این را می‌خواهی بگویی؟» جیکوب بی‌نوا هم می‌گوید که نه، اصلا چنین منظوری ندارد و تسلیم سرنوشت یوری ۲۱ ساله می‌شود. یک سکانس کافکایی/ برادران کوئنی درخشان که تماشاگر فارگو دوست را مشتاق تماشای سومین فصل این سریال می‌کند.

اما یک اپیزود، دو اپیزود، پنج اپیزود، و درنهایت ده اپیزود پخش شد، سریال به پایان رسید و معلوم شد این سکانس نه‌تنها بهترین سکانس این فصل فارگو، که شاید یکی از انگشت‌شمار بخش‌های به‌یادماندنی کل این فصل است. البته که علائم مشخصه‌ی «برند» فارگو همه سر جایشان هستند:

- جنایتی کاملا ابسورد که اشتباهی رخ می‌دهد.

- یک پلیس زن سرسخت اما ساده که اگرچه چیزی بیش از یک زندگی گرم خانوادگی نمی‌خواهد، درگیر بی‌معنی‌ترین و خشن‌ترین انواع جنایت می‌شود.

- یک آدم‌کش خون‌سرد بی‌وجدان که همیشه برگ برنده‌ای برای زورگویی و پیش‌بردن اهداف خودش در دست دارد.

- یک قربانی نه‌چندان باهوش که گاهی مستقیم و گاهی غیرمستقیم درگیر جرم و جنایت می‌شود و آخرش می‌بازد.

- تم از دست رفتن معصومیت و فراگیر شدن بی‌رحمی و خشونت بی‌معنی.

- محیط برفی و کمدی سیاه و لهجه‌ی خاص اهالی داکوتا و مینه‌سوتایی کاراکترها هم که اصلا نیازی به تاکید ندارد.

اما در حالی که در فیلم درخشان برادران کوئن و دو فصل اول سریال فارگو، همه‌ی این مشخصه‌ها از دل داستان بیرون می‌آمدند و به اقتضای داستان شکل می‌گرفتند، یا بهتر است بگوییم این ویژگی‌ها و داستان درواقع اجزائی جداناپذیر بودند، در فصل سوم با یک قصه‌ی سرهم‌بندی‌شده سر و کار داریم. به‌شکلی که اگر بعد از گذشت پنج شش اپیزود نام نویسنده‌ی فیلمنامه را از اول هر قسمت برمی‌داشتند، می‌شد بنا را بر این گذاشت که یک نویسنده‌ی نه‌چندان بااستعداد سعی کرده با بررسی محتوایی فیلم و سریال‌های قبلی، قصه‌ای بنویسد که در ادامه‌ی مسیر قبلی‌ها قرار بگیرد. حتی می‌شد تصور کرد که نویسنده‌ی موردنظر برگه‌ای برداشته و فهرستی شبیه به چیزی که بالاتر دیدید، البته خیلی جزئی‌تر، درست کرده و به زور همه‌ی مؤلفه‌های مکشوفه را در قصه‌اش جا داده. اما خب، اسم طراح داستان و فیلمنامه‌نویس سر جایش است: نوا هالی، طراح داستان و فیلمنامه‌نویس اغلب اپیزودهای دو فصل قبلی. اگرچه که خودش در مصاحبه‌ای گفته بود که می‌خواهد فصل سوم فارگو بیش از دو فصل قبلی «روی پای خودش بایستد» و این‌که «اگر بگوییم دو فصل اول دو بخش از یک داستان بودند، فصل سوم اصلا یک کتاب جدید است»، اما هیچ‌کدام اینها نمی‌تواند توضیح‌دهنده‌ی سهل‌‌انگاری جاری در داستان باشد.

از کجا شروع کنیم؟ از این‌که شخصیت قربانی داستان، امیت استاسی اصلا به‌شکلی طراحی نشده که هم‌دردی مخاطب را برانگیزد؟ این‌که رابطه‌ی دورازذهن و منطق ری استاسی و نیکی سوانگو تا انتها هم تعریف‌نشده باقی می‌ماند و چیزی که اولش شبیه به سواستفاده‌ی یک دختر جذاب از یک مرد بی‌ریخت شکست‌خورده به‌نظر می‌رسد، اواسط داستان شکل یک عشق بی‌ریا به خود می‌گیرد؟ یا برویم سراغ شخصیت منفی سریال، وارگا؟ کسی که قرار است اسم کوچک‌اش هیچ‌وقت افشا نشود. این آقای وارگا با موهای ریخته و دندان‌های کج‌ومعوج‌اش گروهی را تشکیل داده که بیشتر شبیه به شخصیت‌های منفی فیلم‌های علمی‌خیالی عمل می‌کنند. این‌که یکی فقط اسم وارگا را در اینترنت سرچ کند و وارگا خدا می‌داند از کجا مطلع شود و دخل طرف را بیاورد، در یک داستان جنایی نیاز به کمی توضیح دارد. اگرچه هیچ چیز مربوط به وارگا ظاهرا قرار نیست توضیح داده شود حتی این‌که چطور در یک آسانسور دربسته در کمتر از یک دقیقه می‌تواند غیب شود. اگر وارگا قرار بود تجسم شیطان روی زمین باشد، منطقی بود و داستان هم به‌مراتب جذاب‌تر می‌شد، اما متاسفانه چنین نیست. یا این‌که شخصیتی تصمیم بگیرد کسی را بکشد (اسم نمی‌آورم تا داستان بیش از این لو نرود) و بعد به شیوه‌ی سریال‌های ایرانی، درست در لحظه‌ای که باید بی‌درنگ ماشه را بکشد با قربانی خود وارد چانه‌زنی سر دلایل تصمیمش شود و آن‌قدر طولش دهد تا پلیس سر برسد، راستش در شأن سریالی در حد و اندازه‌ی فارگو نیست. همین‌طور هم وقت گذاشتن روی شخصیت ناپدری پلیس اصلی ماجرا (گلوریا) و گنجاندن یک شخصیت انیمیشنی و صرف یک اپیزود کامل فقط برای استفاده‌ای استعاری برای توضیح شخصیت گلوریا در اپیزود آخر. اینها از آن نوع شلختگی‌های روایی است که در آثار درجه‌یک تلویزیونی به‌ندرت دیده می‌شود. و چقدر حیف که یک داستان ضعیف نامنسجم تلاش تمام گروه اجرایی سریال را کم‌اثر کرده است.

جمله‌ی «این یک داستان واقعی است» که در ابتدای تک‌تک اپیزودهای همه‌ی فصل‌های فارگو می‌آید را یادتان هست؟ هیچ‌کدام از داستان‌های فصل‌های قبلی واقعی به‌نظر نمی‌رسیدند، اما مثل این یکی قلابی هم نبودند.

 

2017-07-26 13:43:25 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
شنبه ۳۱ شهريور ۱۳۹۷
جلال سمیعیجلال سمیعی

آخ سینما (دوره چهارم) شماره سی‌ام

راهنمای انتخاب سوژه مجاز

2018-09-22 12:37:12 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
شنبه ۲۴ شهريور ۱۳۹۷
جلال سمیعیجلال سمیعی

آخ سینما (دوره چهارم) شماره بیست و نهم

طرح ملی رده‌بندی چهره‌ها

2018-09-15 14:18:47 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
شنبه ۲۴ شهريور ۱۳۹۷
حسین معززی‌نیاحسین معززی‌نیا

درباره‌ «همه می‌دانند» که در جشنواره‌ تورنتو نمایش داده شد

کدام اصغر فرهادی؛ مساله این است!

2018-09-15 13:33:12 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
پنجشنبه ۲۲ شهريور ۱۳۹۷
حسین معززی‌نیاحسین معززی‌نیا

درباره «رم» فیلم تازه آلفونسو کوارون که در جشنواره‌ فیلم تورنتو نمایش داده شد

این قرار است بهترین فیلم سال باشد؟

2018-09-13 11:59:15 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
چهارشنبه ۲۱ شهريور ۱۳۹۷
حسین معززی‌نیاحسین معززی‌نیا

درباره‌ «نخستین انسان» ساخته دیمین شزل که در جشنواره تورنتو نمایش داده شد

سفر شخصی

2018-09-12 11:50:17 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
شنبه ۱۷ شهريور ۱۳۹۷
جلال سمیعیجلال سمیعی

آخ سینما (دوره چهارم) شماره بیست و هشتم

انتخاب، وظیفه شماست!

2018-09-08 12:12:04 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
شنبه ۱۰ شهريور ۱۳۹۷
جلال سمیعیجلال سمیعی

آخ سینما (دوره چهارم) شماره بیست و هفتم

راهکارهای بنیادین برای کاهش تنش‌ها

2018-09-01 14:18:06 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
شنبه ۳ شهريور ۱۳۹۷
جلال سمیعیجلال سمیعی

آخ سینما (دوره چهارم) شماره بیست و ششم

تکثیر تاسف‌انگیز دموکراسی

2018-08-25 15:22:23 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
پنجشنبه ۱ شهريور ۱۳۹۷
کوثر آوینیکوثر آوینی

دروغ‌های حقیقی (۳۶): تاج

اهمیت ملکه بودن

2018-08-23 16:25:27 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
شنبه ۲۷ مرداد ۱۳۹۷
جلال سمیعیجلال سمیعی

آخ سینما (دوره چهارم) شماره بیست و پنجم

جوابیه پول‌های نامعلوم به افکار عمومی

2018-08-18 12:41:00 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
جمعه ۲۶ مرداد ۱۳۹۷
علی مصلح حیدرزادهعلی مصلح حیدرزاده

برای عزت‌الله انتظامی و همه لحظه‌های خوبی که به یادگار گذاشت

دلم می‌خواد تو لاله‌زار راه برم...

2018-08-17 14:49:28 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
شنبه ۲۰ مرداد ۱۳۹۷
جلال سمیعیجلال سمیعی

آخ سینما (دوره چهارم) شماره بیست و چهارم

کالای لوکس «سینما» را جمع‌آوری کنید!

2018-08-11 14:20:12 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
شنبه ۱۳ مرداد ۱۳۹۷
حسین معززی‌نیاحسین معززی‌نیا

یادداشتی درباره «ماموریت غیرممکن ۶»

زنده باد پاپ کورن!

2018-08-04 11:48:39 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
شنبه ۱۳ مرداد ۱۳۹۷
جلال سمیعیجلال سمیعی

آخ سینما (دوره چهارم) شماره بیست و سوم

مکتب مدیریت آباژور

2018-08-04 10:35:44 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
شنبه ۶ مرداد ۱۳۹۷
جلال سمیعیجلال سمیعی

آخ سینما (دوره چهارم) شماره بیست و دوم

پایان دوران توضیح و عذرخواهی

2018-07-28 12:35:01 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
شنبه ۳۰ تير ۱۳۹۷
جلال سمیعیجلال سمیعی

آخ سینما (دوره چهارم) شماره بیست و یکم

تشکیل کارگروه توجیه رسانه‌ها

2018-07-21 13:49:14 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
شنبه ۲۳ تير ۱۳۹۷
جلال سمیعیجلال سمیعی

آخ سینما (دوره چهارم) شماره بیستم

گزارش مدیریت جهان در هفته‌ای که گذشت

2018-07-14 10:49:32 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
شنبه ۱۶ تير ۱۳۹۷
جلال سمیعیجلال سمیعی

آخ سینما (دوره چهارم) شماره نوزدهم

فروش هنر دولتی به نرخ آزاد + سند

2018-07-07 14:01:32 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
چهارشنبه ۱۳ تير ۱۳۹۷
کوثر آوینیکوثر آوینی

دروغ‌های حقیقی (۳۵): بحران در شش صحنه

عقاید یک دلقک

2018-07-04 15:49:01 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید
شنبه ۹ تير ۱۳۹۷
جلال سمیعیجلال سمیعی

آخ سینما (دوره چهارم) شماره هجدهم

محل تحویل دلار و طلای شما + عکس

2018-06-30 14:15:46 iCinema - آی سینما؛ اخبار سینمای ایران و جهان
به اشتراک بگذارید fb tw gp pi
نظر دهید